Ambitie waarmaken begint bij de niet gedekte ambitie

Waarom een MT dat ja zegt, nog geen plan heeft

‍

1. Wat is een niet gedekte ambitie?

‍

De niet gedekte ambitie is het deel van je doel waar geen initiatief onder hangt met een naam, een bedrag en een bewijsmoment. Dat deel is geen plan. Dat is een wens.

‍

Bijna elk MKB-bedrijf heeft een ambitie. Groeien naar twintig miljoen. Minder afhankelijk van de DGA. Een bedrijf dat over vijf jaar verkoopbaar is zonder dat de eigenaar meegaat. De ambitie staat in een presentatie, hangt soms aan de muur en wordt op de nieuwjaarsborrel herhaald. Iedereen kent hem.

‍

Wat bijna niemand kent, is de dekking. Hoeveel van die ambitie wordt gedragen door iets wat daadwerkelijk in gang is gezet? Met iemand die er verantwoordelijk voor is. Met een bedrag erbij. Met een moment waarop blijkt of het werkt.

‍

Bij de meeste bedrijven die wij spreken, ligt dat aandeel lager dan het MT denkt. Niet omdat de mensen niet deugen, maar omdat niemand het ooit heeft uitgerekend.

‍

Een ambitie zonder dekking is geen strategie. Het is een hoop die je met elkaar hebt uitgesproken.

‍

Wat betekent dit voor jou?

‍

• Je ambitie bestaat uit twee delen: het gedekte deel en de wens. Weet welk deel hoe groot is.
• Een initiatief zonder naam, bedrag en bewijsmoment telt niet mee. Hoe goed het ook klinkt.
• Het gat is geen falen. Het is informatie. Zolang je het niet ziet, kun je er niets mee.

‍

Het gat is er toch al. De vraag is alleen of jij het kent.

‍

2. Zo groot is het gat meestal

‍

Stel: je bedrijf vertegenwoordigt vandaag zes miljoen euro aan aandeelhouderswaarde. De ambitie voor 2029 is tien miljoen. Het MT heeft er ja tegen gezegd. Op de flip-over staan drie initiatieven met een eigenaar: de debiteurentermijn van 55 naar 42 dagen, de marge op de twee grootste productgroepen twee punten omhoog, en het aflossen van de bankschuld uit de kasstroom die daarmee vrijkomt. Doorgerekend zijn die drie samen goed voor zo’n 1,8 miljoen euro.

‍

Dan is de som simpel. Vier miljoen ambitie, 1,8 miljoen gedekt. De niet gedekte ambitie is 2,2 miljoen euro. Meer dan de helft van wat je wilt bereiken, hangt nergens aan.

‍

Dat is geen ramp. Het is wel iets anders dan wat het MT dacht toen het ja zei. In de hoofden zat: we hebben een plan. In de cijfers staat: we hebben een plan voor 45 procent.

‍

Meer dan de helft van de ambitie hangt nergens aan. En niemand heeft het gezien.

‍

Wat betekent dit voor jou?

‍

• Reken de dekking uit voordat je de ambitie communiceert. Naar het MT, naar de bank, naar je mensen.
• Tel alleen initiatieven mee met een doorgerekend bedrag. Een initiatief zonder euro’s is een intentie.
• Noem het gat hardop, in euro’s. Dat maakt het bespreekbaar in plaats van ongemakkelijk.

‍

Een dekking van 45 procent is niet erg. Er niet van weten wel.

‍

3. Waarom de wens zo lang onopgemerkt blijft

‍

De wens blijft onopgemerkt omdat de ambitie in woorden staat en de initiatieven in euro’s. Die twee worden zelden op één vel naast elkaar gezet.

‍

Drie dingen zie je steeds terug. Ten eerste: de ambitie is geformuleerd als richting, niet als bedrag. Groeien, professionaliseren, minder afhankelijk. Daar kun je niets van aftrekken. Ten tweede: initiatieven krijgen wel een eigenaar, maar geen waarde. Iedereen weet wie het doet, niemand weet wat het oplevert. Ten derde: het woord groei doet dienst als stopverf. Het gat tussen ambitie en dekking wordt gevuld met de aanname dat de omzet wel zal aantrekken.

‍

En dan is er de vergadering zelf. Een MT dat knikt, tekent nog niet. Ja zeggen tegen een ambitie kost niets. Ja zeggen tegen een initiatief met jouw naam eronder en een bewijsmoment over negentig dagen, dat kost wel iets. Precies daarom blijven de meeste initiatieven vaag. Vaag is comfortabel.

‍

Ja zeggen tegen een ambitie kost niets. Ja zeggen tegen een naam en een bedrag wel.

‍

Wat betekent dit voor jou?

‍

• Schrijf de ambitie als bedrag én als kwaliteit. Een jaartal, een euroteken en iets wat niet in euro’s te vangen is.
• Wantrouw het woord groei in je eigen plan. Vraag door: welke driver, van hoeveel naar hoeveel, door wie.
• Kijk wie er in het MT stil wordt als de namen worden ingevuld. Daar zit de echte discussie.

‍

Vaag is comfortabel. Concreet is confronterend. Kies.

‍

4. Ambitie waarmaken: drie manieren om het gat te sluiten

‍

Ambitie waarmaken begint niet met harder werken aan de initiatieven die er al zijn, maar met een besluit over het deel dat nergens aan hangt. Je hebt drie opties, en ze zijn alle drie legitiem.

‍

Dekken. Je zoekt extra initiatieven tot de som klopt. Dat lukt alleen als je weet welke knoppen in jouw bedrijf de meeste waarde bewegen. Een gevoeligheidsanalyse op de negen drivers van de waardeboom geeft die rangorde: prijs, volume, marge, werkkapitaal, en zo verder, elk doorgerekend naar aandeelhouderswaarde. Dan blijkt vaak dat het gat kleiner is dan gedacht, omdat één driver meer oplevert dan drie halve initiatieven.

‍

Verkleinen. Je stelt de ambitie bij naar wat gedekt is, plus wat je aantoonbaar kunt dekken. Dat voelt als verlies. Het is het tegendeel. Een ambitie die klopt, wordt gehaald. Een ambitie die niet klopt, wordt stilzwijgend losgelaten, meestal ergens rond het derde kwartaal.

‍

Uitspreken. Je laat het gat bewust open, maar je zegt erbij dat het open is. Van de vier miljoen is er 1,8 gedekt. De rest is een wens tot er een initiatief is dat hem draagt. Dat is eerlijker dan doen alsof, en het houdt de zoektocht levend.

‍

Wat niet werkt: het gat vullen met een initiatief zonder bedrag, zodat het A4 er compleet uitziet. Dan heb je de wens alleen verplaatst. In een strategietraject van SmitDeVries dwingen we die keuze af. Niet omdat het prettig is, maar omdat een plan met een bekend gat sterker is dan een plan zonder gaten dat niemand gelooft.

‍

Een plan met een bekend gat is sterker dan een plan zonder gaten dat niemand gelooft.

‍

Wat betekent dit voor jou?

‍

• Kies per gat bewust: dekken, verkleinen of uitspreken. Niet dichtsmeren.
• Zet maximaal drie tot vijf initiatieven tegelijk in gang. De rest gaat zichtbaar op de parkeerlijst.
• Herijk elk kwartaal. Een gedekte ambitie van januari is in oktober weer een wens als het bewijs uitblijft.

‍

Dekken, verkleinen of uitspreken. Dichtsmeren staat er niet bij.

‍

Tot slot: een wens is geen strategie

‍

Een ambitie waar iedereen ja tegen zegt, is nog geen plan. Het wordt pas een plan als je weet welk deel gedekt is, in euro’s, met een naam eronder. De rest mag een wens blijven. Als je maar weet dat het er een is.

‍

Geen rapport voor in de la. Wel een som die je vanmiddag kunt maken: ambitie min de doorgerekende initiatieven. Wil je eerst weten waar in jouw organisatie de dekking nu al wegvalt, in leiderschap, cashflow, marge, risico en overdraagbaarheid? Doe dan de Waardescan van SmitDeVries. In een paar minuten zie je waar waarde blijft liggen. En waar de wens begint.